Dutch

Leeg Landschap is een extensie van mijn praktijk waarin ik binnen de context van een ruimtelijke opgave artistiek onderzoek doe en adviseer. Niet de productie van een kunstwerk is het uitgangspunt, maar het kijken naar het landschap zelf als kunstwerk. Op basis van verblijf en verkenning van het landschap ontwikkel ik interventies om met het publiek het landschap opnieuw waar te nemen en betekenis te geven. Doel is om fysieke en mentale ruimte te scheppen voor leegte, openheid en verrassing als kwaliteiten bij de inrichting van ons landschap. Leeg Landschap is dan ook een artistieke reactie op het Nederlandse landschap dat steeds voller, voorspelbaarder en anoniemer wordt door economisch en politiek gedreven ruimtelijke transformaties zoals de aanleg van distributiecentra en zonneparken.

 

Onderzoek

Een leeg landschap bestaat natuurlijk niet. Een plek kan verlaten zijn of nog oningevuld, maar juist in afwezigheid van mensen en activiteiten komen er bijzonderheden aan het licht die anders overschreeuwd worden door exploitatie. Sporen van menselijke aanwezigheid duiden op nog onbekende verhalen. Leegte en stilte geven de plek een atmosfeer die een ontsnapping kan bieden uit gebieden die volgebouwd zijn en waar het voortdurend druk is.

Mijn specialisme is het verkennen en observeren van plekken en ruimtes die verlaten, vergeten, of om andere redenen stil en leeg zijn. In reactie op wat ik ter plekke observeer, ontwikkel ik voor elke locatie een eigen onderzoeksmethode, waarin ik media en technieken met elkaar combineer, zoals geluidsopnames, cartografie, archiefonderzoek, tekenen, archeologie en fotografie. Het onderzoek brengt nog ongeziene ruimtelijke eigenschappen en verhalen van een plek aan het licht, die een betekenis geven aan een plek die los staat van economisch rendement of politiek belang. De resultaten van het onderzoek kunnen worden weergegeven als een masterplan, een ontwerpconcept, een subjectieve atlas of andere vormen van publicatie en presentatie.

 

Kunst in de openbare ruimte

Ik geloof dat kunst in de openbare ruimte nieuwsgierig kan en moet maken naar de omgeving waar men zich bevindt, maar ik vind dat veel kunstwerken hier juist de aandacht van afleiden doordat ze de aandacht op zichzelf vestigen. Daarom pleit ik ervoor dat kunst niet pas aan het einde, maar vanaf het begin bij een ruimtelijke opgave wordt betrokken, zodat artistieke expertise optimaal gecombineerd kan worden met de expertise van landschapsarchitecten, ecologen en andere disciplines. Het toevoegen van een fysiek kunstwerk is in mijn praktijk verre van vanzelfsprekend. Samen een gebied ontwerpen dat als geheel ook een kunstwerk is, waar men niet alleen naar kan kijken maar waar het publiek ook toegang toe en interactie mee heeft, is waar ik voor sta als kunstenaar. 

 

Scenografische wandelingen

Mijn scenografische wandelingen zijn workshops in het veld voor creatieve ruimtelijke professionals of inwoners die op een andere manier naar een gebouw, stedelijke omgeving of landschap willen kijken. De methode is gebaseerd op de dérive, een manier van verkennen die door situationist Guy Debord is omschreven als een dwaaltocht door verschillende, elkaar afwisselende omgevingen, waarbij de aandacht uitgaat naar de psychogeografische werkingen van die omgevingen (Guy Debord, Theorie van de dérive, 1958). Deelnemers gaan met mij op pad of gaan met een opdracht zelfstandig verkennen. Ze leren op een eigen manier een plek te verkennen en vast te leggen en ook hoe ze hun eigen waarnemingen kunnen gebruiken als inspiratie in hun werk.

 

Opdrachtgevers

Tussen 2008 en vandaag heb ik opdrachten gedaan voor o.a.: Het Instituut, Amsterdam; Provincie Gelderland, Provincie Overijssel, diverse gemeentes, Kunstenlab, Havenbedrijf Rotterdam, Wageningen Universiteit, Cultuurmij Oost, Stichting Verborgen Landschap, Twijnstra & Gudde, CBK Zeeland en UMC Utrecht. Deze opdrachtgevers hebben met elkaar gemeen dat zij avontuurlijk kijken naar ruimtelijke opgaven en daar op een inspirerende en verbindende wijze ruimte voor verbeelding en verwondering aan willen toevoegen.